PvCF

logo PvCF

Ubuntu 8.04 Installeren

Ubuntu kun je prima draaien vanaf de cd-rom. Maar het heeft natuurlijk wel een paar beperkingen. Zo zijn er een aantal instellingen die je iedere keer opnieuw moet instellen, zoals je draadloze netwerk (er van uit gaande dat je die fatsoenlijk beveiligd hebt), en soms ook de resolutie van de grafische kaart. Media afspelen behoort ook al niet tot de mogelijkheden. En de snelheid houdt ook niet over. Dus dan is er nog maar 1 oplossing:

Ubuntu Installeren

Ubuntu installeren kan op meerdere manieren.
Zou is er Wubi, waarmee je Ubuntu vanuit Windows kunt installeren en je kunt Ubuntu virtueel installeren (als was het een programma dat onder Windows draait).

Mijn voorkeur heeft Ubuntu als zelfstandig besturingssysteem op de harde schijf te zetten, en dan bij het opstarten van de computer te kiezen voor Windows (waarom zou je) of Ubuntu.

Uitgangspunten

Om Ubuntu te installeren heb je ruimte nodig op de harde schijf, uiteraard. Minimaal moet je 5 GigaByte over hebben meer is handig.
De ruimte die je reserveert is afhankelijk van de grootte van je schijf, en hoe vol die is. Daar zijn geen vaste waarden voor te geven, het is ook afhankelijk van wat je er mee gaat doen.

Ik heb een computer met een harde schijf van 160 GigaByte, daar is die 20 GigaByte geen probleem, en daar kun je goed mee uit.

Goed, laat ik maar eens met Windows beginnen om Ubuntu te installeren.

Harde schijfruimte onder Vista

Windows Vista gaat anders om met harde schijven dan Windows XP. Toen Windows Vista net uit was heb ik wel eens een Vista systeem om zeep geholpen met het installeren van Linux.
Sindsdien verklein ik Windows partities op computers waar Vista op staat onder Vista (partities op XP-machines kun je met Linux verkleinen).

Het configuratiescherm van Windows Vista

In het configuratiescherm van Windows Vista is onder Systeem en onderhoud, Systeembeheer het schijfbeheer opgenomen.
In de kleutertaal van Vista heet dat natuurlijk niet gewoon schijfbeheer, maar "Partities op vaste schijven maken en formatteren".

Afbeelding 1: In het configuratiescherm vind je Partities op vaste schijven maken en formatteren.
Afbeelding 1: In het configuratiescherm vind je "Partities op vaste schijven maken en formatteren".

Schijfbeheer

In schijfbeheer krijg je een goed overzicht van je harde schijf of schijven in je computer. Rechtsklik op een volume (links in de bovenste schermhelft) of op een partitie (onderste schermhelft).
In het afrolmenu kun je onder andere kiezen voor het verkleinen van de gekozen partitie.
Maak hier minimaal 10 GB vrij voor Linux, liever nog 20 GB.

Afbeelding 2: Met schijfbeheer kun je onder Windows Vista je partities veilig verkleinen.
Afbeelding 2: Met schijfbeheer kun je onder Windows Vista je partities veilig verkleinen.

Installatie medium

De installatie van Ubuntu wordt vanaf een cd gestart.
Een kopie van die cd staat op de dvd die bij deze Computer Express is geleverd, in de map Ubuntu. Je kunt deze bijvoorbeeld met het programma ImgBurn op een cd branden.

Zodra je de dvd in je speler stopt komt het introductiescherm van de dvd in de browser op. Mocht dat niet het geval zijn ga dan met de verkenner naar de dvd en dubbelklik op het bestand index.html.
Kies vervolgens voor het hoofdmenu. Klik in het rechthoekige plaatje op Ubuntu en je komt in het Ubuntu menu.

CD maken

Als je twee cd spelers in je computer hebt kun je de cd rechtstreeks branden vanaf de dvd.
Heb je slechts een cd speler in je computer dan moet je het image eerst naar de harde schijf van de computer kopiëren.
Dat kan door een klik op het rode wolkje. Klik daarop en je browser zal vragen wat je met het bestand wilt.
Kies voor opslaan, waar maakt niet uit, maar onthoud wel waar je het opslaat.
Ik kies voor het bureaublad, altijd gemakkelijk terug te vinden.

Image branden

Het bestand dat je hebt gekopieerd (of niet) is een ISO-image (met de extensie .ISO).
Dat is een exacte kopie van de cd, die je ook als zodanig moet gaan branden.
Zet dus niet het bestand op cd maar brand het image. Veel brandprogramma's kunnen dat.

Op de dvd staat ImgBurn, die dat kan ook kan.

Klik op het icoon (een cd met een vlam er doorheen) en je browser zal vragen of het bestand moet worden opgeslagen doe dat, bijvoorbeeld ook op het bureaublad.
Dubbelklik vervolgens op ImgBurn.exe en het programma start.
Als eerste wil het programma naar het internet, een goede firewall houdt dat tegen, en er is in mijn ogen ook geen enkele reden te bedenken waarom je het programma wel naar het internet zou laten gaan!
(okay, als je het programma langer gebruikt kun je het op enig moment laten zoeken naar een update)

Afbeelding 3: ImgBurn: Simpel en doeltreffend.
Afbeelding 3: ImgBurn: Simpel en doeltreffend.

ImgBurn

Klik linksboven in het programma op de knop "Write image file to disk". Er komt een nieuw venster op (zie afbeelding 4). Links bovenin, in het kader "Source" kun je op het map open icoontje klikken. Ga op zoek naar het image (als je tot hier hebt meegedaan: het bestand "ubuntu-8.04-desktop-i386.iso" op je bureaublad), selecteer dat en klik op openen.
Stop een lege cd in de speler en je kunt gaan branden (klikken op de grote knop links onder).
Als je klaar bent met het branden kun je het ISO bestand en ImgBurn van je bureaublad verwijderen en de computer opnieuw opstarten om de installatie van Ubuntu te starten.

Afbeelding 4: Als je een image hebt gekozen en een lege cd in de brander hebt gestopt start je het branden met een klik op de grote knop rechtsonder.
Afbeelding 4: Als je een image hebt gekozen en een lege cd in de brander hebt gestopt start je het branden met een klik op de grote knop rechtsonder.

Installatie starten

Om te beginnen start je de computer opnieuw op vanaf de zojuist gebrande Ubuntu cd.
Als de computer opgestart is staan er 2 pictogrammen op de desktop: Examples en Installeren: "Need I say more?"

Afbeelding 5: Als Ubuntu vanaf cd is opgestart staat een pictogram om het te installeren al op de desktop.
Afbeelding 5: Als Ubuntu vanaf cd is opgestart staat een pictogram om het te installeren al op de desktop.

Installatiestappen

De installatie bestaat uit 7 stappen

Stap 1 is het aangeven dat er 7 stappen zijn. Blijven er nog 6 over.

Stap2 is het aangeven van de locatie, de tijdzone. Voor de meeste lezers van ons lijfblad is dat Amsterdam in Nederland (CEST, of te wel GMT + 2 uur).

Het toetsenbord dat daar bij hoort is USA internationaal, niet Nederlands. Ubuntu kiest daar overigens automatisch voor.

Afbeelding 6: Stap 2: De regio aangeven.
Afbeelding 6: Stap 2: De regio aangeven.

Afbeelding 7: Stap 3: kies het toetsenbord. Dat is USA-international met dode toetsen. In het vakje onderin kun je testen of alle (bijzondere) toetsen goed werken.
Afbeelding 7: Stap 3: kies het toetsenbord. Dat is USA-international met dode toetsen.
In het vakje onderin kun je testen of alle (bijzondere) toetsen goed werken.

Partitioneren

Stap 4 is erg belangrijk. Daarmee geef je Ubuntu zijn ruimte op de harde schijf.
Ubuntu is, ik zal het maar eerlijk toe geven, nogal inhalig. Eigenlijk wil het alle ruimte gebruiken die Windows niet in gebruik heeft. Dat is een beetje veel, zeker als het de eerste keer is dat je met Linux bezig gaat.

Ik kies voor handmatig, dan houd ik het zelf in de hand.

Als gezegd wil ik 20 GigaByte reserveren voor Ubuntu.

Ik geef het besturingssysteem 10 GB (voor een minimale installatie moeten dat er 5 zijn).
2 GB gebruik ik als swap (wisselgeheugen - evenveel als het interne geheugenvan mijn computer)
Ook gebruik ik 7,5 GB als /home partitie. Die laatste is voor het mooi, maar wel een aanrader. Een Linux slaat alle gebruikersgegevens en data op in de /home/gebruikersnaam directory.
Die kan zich zonder problemen op de standaardpartitie bevinden.
Als je hem een eigen partitie geeft blijft die in stand als je Linux opnieuw installeert, bijvoorbeeld als er een nieuwe versie van je distributie uitkomt (bijvoorbeeld Ubuntu 8.10, die in oktober uitkomt).

De partities worden geformatteerd als ext3, een Linux manier om het bestandssysteem te formatteren.

Afbeelding 8: Stap 4: Partitioneren. Geef Ubuntu zijn ruimte, maar niet meer. Zorg dat er geen vinkjes voor de ntfs en fat32 partities staan.
Afbeelding 8: Stap 4: Partitioneren. Geef Ubuntu zijn ruimte, maar niet meer.
Zorg dat er geen vinkjes voor de ntfs en fat32 partities staan.

Gebruikersgegevens

De volgende stap is het ingeven van je gebruikersgegevens.
De naam die je ingeeft, ik gebruik "Jan Chris", is optioneel, de aanmeldnaam "jc" niet.
De naam bestaat bij voorkeur alleen uit kleine letters, en geen spaties. Het is de naam waarmee je je bij het systeem aanmeldt.
Bij die naam hoort een wachtwoord, dat moet gebruikt worden.

Uitleg: De meeste Linuxen maken een gebruiker 'root' aan, de systeembeheerder.
Dat is een account waarmee je niet moet inloggen, maar de rechten van moet gebruiken bij onderhoudstaken (programma's installeren, gebruikers aanmaken).
Zo niet Ubuntu. Ubuntu maakt ogenschijnlijk geen gebruiker 'root aan'.

Die is er natuurlijk wel, maar als je een onderhoudstaak wilt uitvoeren moet je het wachtwoord van deze eerst aangemaakte gebruiker invoeren.
Kortom: Vergeet het wachtwoord dat je hier invoert niet!

Als laatste kun je nog de naam opgeven waarmee de computer zichtbaar wordt in je netwerk, hier kun je je weer helemaal uitleven, ik beperk mij tot "jc-laptop".

Afbeelding 9: Stap 5: Geef in ieder geval je gebruikersnaam (aanmeldnaam) en wachtwoord (2 keer), de rest is optioneel.
Afbeelding 9: Stap 5: Geef in ieder geval je gebruikersnaam (aanmeldnaam) en wachtwoord (2 keer), de rest is optioneel.

Gegevens overnemen

Stap 6 is het overnemen van gegevens van bestaande accounts.
Opstartend vanaf de cd vindt Ubuntu niets. Als je de installatie start met Ubuntu installeren (na het opstarten vanaf de cd) vindt Ubuntu wel gegevens!.

Klaar voor de installatie

En dan ben je bij stap 7 aangekomen: het installatie overzicht.
Als je nu op installeren drukt begint de installatie. En dat betekend dus dat je harde schijf wordt aangepast.

Onderaan (buiten beeld, je moet er naar toe scrollen) staan de partities die geformatteerd gaan worden.
Zorg ervoor dat alleen die partities geformatteerd worden die jij hebt opgegeven, en geen Windows partities. Na het formatteren is alles dat op de schijf stond echt weg, terughalen kan wel maar wordt duur als je het zelf niet kunt.

Hoewel het bij mij nog nooit mis is gegaan kan dat dus betekenen dat de inhoud van je hele harde schijf gewist wordt. Zorg er dus voor dat je van alle belangrijke data een back up hebt.

Installatie

De installatie neemt, afhankelijk van de snelheid van je computer, al gauw 20 minuten in beslag.
Tijd voor koffie (of een biertje, afhankelijk van de tijd van de dag).
Als de installatie is afgerond kun je verder gaan met Ubuntu vanaf de cd, of je nieuwe systeem opstarten.
Dat laatste doe je natuurlijk, je wilt weten of het gelukt is.

Start de computer opnieuw op, en log in met je gebruikersnaam.

Ubuntu installeren onder Windows

Een hele andere manier van installeren is het installeren onder Windows.
Dat klinkt raar, maar als verspreider van het Linux-woord moet je al wat doen.

Als je de dvd in de speler stopt komt het volgende menu op (als autorun uitstaat dan kun je in de verkenner dubbelklikken op "umenu.exe").

Afbeelding 10: Het Ubuntu menu (umenu.exe) dat opkomt als je de Ubuntu cd onder Windows in de computer stopt.
Afbeelding 10: Het Ubuntu menu (umenu.exe) dat opkomt als je de Ubuntu cd onder Windows in de computer stopt.

Install inside Windows

Als je vervolgens kiest voor "Install inside Windows" komt er een nieuw menu op.
Daarin kun je aangeven op welke partitie Ubuntu moet komen (hier D:), hoeveel ruimte Ubuntu mag innemen (hier 10 GB), de taal (Dutch, Nederlands dus), je gebruiksnaam (jc) en je wachtwoord (2 keer, is verplicht).

Afbeelding 11: het installatiemenu onder Windows. Snel, simpel en zonder formatteren van de harde schijf.
Afbeelding 11: het installatiemenu onder Windows.
Snel, simpel en zonder formatteren van de harde schijf.

Welke manier heeft de voorkeur?

Als je Ubuntu op twee manieren kunt installeren zal er een wel de voorkeur hebben. Dat is ook zo, maar het antwoord hangt af van wat je wilt.

Als je Ubuntu gedurende enige tijd wilt proberen, zonder dat je weet of je er mee verder wilt gaan heeft installeren onder Windows de voorkeur. Je hoeft niets aan je partities te doen, Ubuntu wordt op een stukje Windows partitie gezet.
Dat verwijdert weer gemakkelijk. Ook wordt er geen eigen bootloader (opstartdeel van de harde schijf) geschreven, Ubuntu wordt toegevoegd aan het Windows startmenu. Nadelen zijn dat je onder Windows het Ubuntu gedeelte gemakkelijk kunt wissen (niet doen gebruik de uninstall routine).
En je kunt standaard onder Ubuntu niet bij de Windows partitie waar Ubuntu op staat (een beetje ervaren Linuxgebruiker kan dat overigens wel).

Het voordeel van Ubuntu op een eigen partitie is dat het beter tot zijn recht komt.
Je zet het op een eigen partitie, volledig afgescheiden van Windows. Dat is veiliger en ook nog marginaal sneller.
Lastiger is het verwijderen, je moet dan de bootloader van Windows weer terugzetten, dat is niet iedereen zijn pakkie an.

Kortom, als je Ubuntu een keer wilt proberen installeer je het onder Windows, als je weet dat je het wilt houden installeer je het op een eigen partitie.

Download:

Download van Ubuntu (32 en 64 bits)

Bron: Jan Chris ©, eerder gepubliceerd in de Computer Express van augustus 2008

Je kunt mij mailen op janpuntchrisatpvcfpuntnl.

Laatste update: 15 april 2012
.