PvCF

logo PvCF

Ubuntu gebruiken
programma's installeren

Zodra je Ubuntu op je computer hebt staan kun je iets doen wat met Ubuntu vanaf cd niet kan: Je kunt je instellingen bewaren en programma's toevoegen.
Kortom, je kunt Ubuntu aanpassen aan je wensen. En het werkt nog sneller dan Ubuntu vanaf een cd ook.

Een geïnstalleerde Ubuntu kan instellingen vasthouden.
Ik wil achtereenvolgens de draadloze netwerkverbinding behandelen, extra drivers installeren en daarna de verschillende methodes om de software uit te breiden met de pakketen die je wilt gebruiken.

Netwerk

Als je een bedraad netwerk gebruikt zul je het verschil in verbinding maken niet merken, bij een draadloos netwerk kun je je wachtwoord opslaan.

Updates

Als het netwerk in de lucht is moet (ja, moet) je beginnen met updates. Ik heb dit artikel geschreven op 21 juni (toen Oranje verloor van de Russen, maar wie interesseert dat nu) en toen waren er al 181 updates beschikbaar.
Ik heb ze allemaal geïnstalleerd.
Bij de updates zat een nieuwe kernel, dat betekend dat je na de update de computer opnieuw moet opstarten, een uitzondering in Linux land.

Gek

Ik heb Ubuntu geïnstalleerd nadat ik verbinding heb gehad met mijn netwerk.
Nadat ik Ubuntu opnieuw had opgestart wist ie dat er 181 uppdates beschikbaar waren, nog voor ik opnieuw verbinding had gemaakt met het netwerk.
Downloaden kon niet, surfen ook niet, maar hij had kennelijk wel wat vastgehouden.
Hoe dat kan is mij een raadsel, het hoort niet.

Drivers

Drivers zijn de software die de hardware optimaal laten samenwerken met het besturingssysteem.
De hardwarefabrikanten moeten de drivers daarom ter beschikking stellen aan de gebruikers.
De Linux distributeurs willen drivers alleen in de distributie opnemen als deze open source is.

De makers van bepaalde hardware, en dan in het bijzonder de makers van videokaarten willen dat niet.
De fabrikanten nVIDIA en ATI willen de specificaties van hun producten niet prijsgeven. Ze ontwikkelen zelf closed source drivers voor Linux om alle mogelijkheden van de kaarten te benutten (3D accelleratie), maar de open source gemeenschap is het daar niet mee eens.
Die zul je dus zelf moeten downloaden en installeren.

Drivers installeren

Kies onder "Systeem" voor "Beheer". Kies daar voor "Hardware Drivers".
Er komt een venster op die de hardware toont waar geen goede driver voor is geïnstalleerd.
In mijn geval is het alleen de videokaart, de nVIDIA kaart in de Acer 9423 notebook uit de laatste PvCF actie.
Plaats een vinkje en de driver wordt gedownload en geïnstalleerd.
De computer herstarten en je kunt genieten van 3D effecten op de desktop.

Afbeelding 1: Een vinkje plaatsen is voldoende om de driver van de nvidia videokaart te installeren.
Afbeelding 1: Ubuntu heeft door dat er een nvidia videokaart in de computer zit maar er geen driver voor is geïnstalleerd.
Een vinkje plaatsen is voldoende om dat probleem op te lossen.

Ubuntu, nooit te beroerd voor een relletje, laat je natuurlijk direct weten dat je een niet open source driver gebruikt. Dat is maar een keer …

Afbeelding 2: Ubuntu waarschuwt als je niet open source drivers wilt installeren.
Afbeelding 2: Ubuntu waarschuwt een keer dat je geen open source drivers gebruikt.
Als je dat negeert kun je er veel plezier van hebben.

Extra software installeren

Ubuntu komt standaard al met een hoop applicaties, maar er is altijd meer. Er is legio software beschikbaar.
Stel dat je een sudoku programma wilt toevoegen. Kies dan onder "Applications" voor "Installeren/verwijderen...".
Je kunt dan de volledige lijst langs lopen, maar ook direct zoeken naar sudoku. Aanvinken en installeren. Meer is het niet.

Afbeelding 3: Software is legio beschikbaar, je moet weten wat je wilt voor het optimale resultaat.
Afbeelding 3: Software is legio beschikbaar, je moet weten wat je wilt voor het optimale resultaat.
Afbeelding 4: Zo, nu eerst een puzeltje.
Afbeelding 4: Zo, nu eerst een puzeltje.

Software in de terminal installeren
De Midnight Commander installeren

Er zijn meerdere manieren om software te installeren.
Als je in een terminalvenster een programma oproept dat niet geïnstalleerd is komt er direct een aanwijzing hoe je het kunt installeren.

Ik ben een liefhebber van de Midnight Commander (mc), een kloon van de aloude Norton Commander.
Open een terminal venster (Toepassingen | Hulpmiddelen | Terminalvenster), een commandoprompt.
Geef het commando "mc" en je krijgt een foutmelding, het programma is niet geïnstalleerd.
Maar er wordt wel aangegeven wat je moet doen om het te installeren:
"sudo apt–get install mc".
Een cryptisch commando, door Linux haters aangegrepen om Linux te verfoeien, maar je hoeft het niet te snappen, gewoon uitvoeren.
Je wordt gevraagd om je wachtwoord (uiteraard) en mc wordt gedownload en geïnstalleerd.
En je kunt mc gebruiken. Simpel en doeltreffend.

Afbeelding 5: De Midnight Commander installeren.
Afbeelding 5: De Midnight Commander installeren.

Het installeren in onderdelen

Wat gebeurt er nou eigenlijk als je een programma wilt installeren?
Je geeft een commando om een programma te starten, bijvoorbeeld mc.
LET OP: Linux is hoofdlettergevoelig. De commando's mc, Mc, mC en MC zijn vier verschillende commando's. In dit geval is mc in kleine letters het goede commando, dat gebruik ik dus.
mc geeft een foutmelding, lees die en je weet wat je moet doen.
De foutmelding luidt: mc is niet geïnstalleerd. Installeer mc met het commando "sudo apt-get install mc".

Afbeelding 6: Het commande mc geeft een foutmelding!
Afbeelding 6: Het commande mc geeft een foutmelding!

sudo apt-get install mc

Wat doet het commando "sudo apt-get install mc"?
Met sudo krijg je beheersrechten (su staat voor super user, de supergebruiker – onder Windows de administrator).
sudo wil niets anders zeggen dan: voer uit als administrator.
Onder Linux zijn de rechten vanouds goed geregeld. Een gebruiker kan de computer gebruiken, maar alleen een supergebruiker (de administrator, onder Linux heet die root) kan programma's installeren. Windows heeft dat pas sinds Vista ingevoerd, het extra klikken om een programma iets te laten installeren. Tot en met Windows XP kon iedere gebruiker alles, dus ook alle rotzooi die je onbedoeld downloadde.
apt-get is het (Debian) installatie programma. Ubuntu is gebaseerd op Debian, dus gebruikt het ook de Debian tools. apt-get is een intelligent programma. Als het een te installeren programma niet lokaal (op de harde schijf of cd-rom) kan vinden haalt het het programma van het internet. Het heeft daarvoor een lijstje met vertrouwde servers waar het programma's van download.
install mc hoef ik hopelijk niet uit te leggen, daarmee vertel je apt-get dat het iets moet installeren (verwijderen kan namelijk ook), en wel mc.
Omdat je iets gaat doen als root (sudo) moet je nog wel even je wachtwoord ingeven, maar dan gaat het ook gebeuren.

Afbeelding 7: mc installeren.
Afbeelding 7: mc installeren.

De eigenlijke installatie

Tijdens de installatie vertelt het programma precies wat het doet.
– Het leest de programma's in die al geïnstalleerd zijn;
– Het bekijkt welke pakketten het nieuwe programma nodig heeft (de libraries, de bibliotheken met functies die het programma gebruikt);
– Het geeft aan welke programma's het gebruikt voor de installatie (arj, een uitpakprogramma, zoiets als Winzip of Winrar);
– Het geeft aan welke nieuwe programma's geïnstalleerd worden (mc dus);
– Het geeft aan hoeveel er gedownload wordt (2156kB) en hoeveel het programma gaat gebruiken na installatie (6201kB – de download was immers ingepakt);
– Het geeft aan waar het het pakket vandaan haalt (http://nl.archive.ubuntu.com hardy/… – de Nederlandse software server dus, en het is een pakket speciaal voor hardy, de naam van Ubuntu 8.04 is immers Hardy Herron);
– Het geeft de downloadtijd (5 seconden) en de downloadsnelheid aan (417kB⁄s);
– Als het pakket binnen is pakt hij het uit, installeert het en is … klaar.
Kortom, het ziet er wat cryptisch uit, maar als je doet wat hij vraagt en eens een keer leest wat hij doet is het toch niet gespeend van alle logica.
Zo, nu eerst een Bavaria (of nee, toch maar een Grolschje).

Afbeelding 8: De installatie van mc.
Afbeelding 8: De installatie van mc.

En je kunt mc gebruiken, heerlijk.

Afbeelding 9: de Midnight Commander draait uiteraard ook onder Ubuntu.
Afbeelding 9: de Midnight Commander draait uiteraard ook onder Ubuntu.

Downloads:

Download van Ubuntu

Bron: Jan Chris ©, eerder gepubliceerd in de Computer Express van augustus 2008

Je kunt mij mailen op janpuntchrisatpvcfpuntnl.

Laatste update: 15 april 2012