PvCF

logo PvCF

VMware player

Een virtuele machine is een mogelijkheid om een ander besturingssysteem te proberen zonder je bestaande systeem aan te passen. Ik ben enthousiast gebruiker van Linux, en doe bij tijd en wijle een poging in de Computer Express om mijn enthousiasme op de leden van de PvCF over te brengen.
Veel Windows gebruikers geven aan wel geïnteresseerd te zijn maar schrikken er voor terug om een besturingssysteem naast het vertrouwde Windows te installeren. Daarom hierbij een handleiding om Linux in een virtuele omgeving te installeren.
Een virtuele machine is niets anders dan een programma die de hardware van een computer nadoet. In een virtuele machine kun je dus een besturingssysteem installeren en daarmee aan de gang gaan of het een computer is: software installeren en gebruiken, internetten, mailen en wat je maar wilt.

Downloaden

De eerste stap is het downloaden van de virtualisatie software. Er zijn meerdere aanbieders, ik gebruik al langere tijd VMware. De gratis player kun je downloaden van de VMware website: https://www.vmware.com/nl. Onder Downloads | Gratis productdownloads vind je de Workstation Player.

vmwareplayer
De website van VMware: http://www.vmware.com/nl

Klik op Workstation Player en je komt op de pagina waar je de Player voor Windows en Linux kunt downloaden. De versie ziet op het besturingssysteem dat al op je computer draait, om Linux virtueel op een Windows computer te installeren heb je de Windows versie nodig.

vmwareplayer
Download de Windows versie van VMware Player

Installeren

Dubbelklik op het zojuist gedownloade bestand. Na enige tests van de computer komt het openingsvenster in beeld. Klik op next als je wilt installeren.
Uiteraard moet je akkoord gaan met de End-User License Agreement. Klik op next.
In het volgende venster moet je twee keuzes maken, die ik beide op de standaardinstelling laat staan.
Ten eerste het pad waar de Player wordt geïnstalleerd, de Program Files map vind ik prima.
Je kunt bovendien een uitgebreide toetsenbord driver installeren. Standaard is die niet aangevinkt, en ik installeer hem ook niet.

vmwareplayer
De plaats waar het programma geïnstalleerd wordt. De extra keyboard driver installeer ik niet, overigens ook de standaardinstelling.

Vervolgens moet je aangeven of je wilt dat de Player iedere keer controleert of er een nieuwe versie is uitgekomen. Standaard staat dit aangevinkt. Er is wel wat voor te zeggen, veel computerproblemen ontstaan door lekken in verouderde software, laat dus maar aanstaan.
De volgende vraag is of je automatisch feedback aan VMware wilt geven. Ik ben daar wat terughoudend in, ik haal dat vinkje weg.

vmwareplayer
De opstartopties van VMware Player

Als laatste komt de vraag of je een snelkoppeling op je Bureaublad en in je Startmenu wilt maken. Standaard staan beide aan, het is aan jou om dat te beslissen. Haal ze niet beide weg.
Klik op Install om de daadwerkelijke installatie te starten en wacht tot je op Finish kunt klikken om de installatie af te sluiten.
De VMware Player is er alleen in het Engels, maar virtuele machines kun je in allee talen installeren.

VMware Player starten

De eerste keer dat je de Player start moet je een licentiesleutel of een emailadres invoeren. De sleutel kost geld, dus voer ik een emailadres in. Je mag de Player dan alleen voor niet-commerciële doeleinden gebruiken!

vmwareplayer
Je moet een geldig emailadres invoeren om de Player te gebruiken

Je krijgt een bedankje dat je de Player gebruikt en een aanbod om te upgraden naar de Pro versie. Als je dat niet wilt kun je het beste klikken op Skip this Version.
Je belandt vervolgens in het hoofdscherm van de VMware Workstation Player. Je kunt hier een nieuwe virtuele machine maken, of een bestaande starten.
Virtuele machines die je al eens hebt opgestart, of zelf gemaakt, verschijnen hier in de lijst.

vmwareplayer
Het hoofdscherm van de Player

Installatie virtuele machine voorbereiden

De installatie begint met het kiezen van een besturingssysteem. Gelet op de licentieperikelen rond Windows beperk ik mij tot Linux. De meest in aanmerking komende distributies zijn Ubuntu en Linux Mint. Deze keuze is puur persoonlijk, met het gemak van virtuele machines kun je er zelfs voor kiezen beide te installeren en te proberen welke jou het beste bevalt.
Van beide een korte downloadhandleiding.

Ubuntu

Ubuntu kun je downloaden van http://www.ubuntu.com/download/desktop.
Je kunt daar (op dit moment) kiezen uit twee versies: 14.04.3 LTS, de Long Term Support versie, met 5 jaar updates gegarandeerd, en 15.10, de versie met actuelere software maar slechts 9 maanden gegarandeerde support.
Beide zijn goed, welke je kiest is meer persoonlijke smaak.
Standaard is de 64–bits versie geselecteerd, de versie die ik ook aanraad. In het zeldzame geval dat jouw hardware geen 64–bits ondersteunt krijg je bij het opstarten een melding dat je de 32–bits versie nodig hebt. Dan kun je die alsnog downloaden.
Klik op de rode knop van de gekozen versie om de download te starten.

vmwareplayer
De downloads van Ubuntu, de versiekeus is aan jou.

Betalen?

De volgende pagina in het downloadproces roept wat vragen op. Moet ik toch betalen voor Linux?
Neen. Dat hoeft niet. Maar de ontwikkeling van Linux kost geld, daar steken veel mensen veel tijd in, en die zouden een financiële bijdrage wel waarderen. Ubuntu doet een suggestie, maar het is aan jou om er op in te gaan.
Links onder zit de knop Not now, take me to the download, klik daarop en je kunt Ubuntu zonder betalen downloaden.

betalen of niet betalen voor ubuntu
Als je niet wilt betalen voor Ubuntu kun je linksonder op de knop klikken

Downloaden Ubuntu

Bij mij komt vervolgens de vraag wat de browser met het .ISO bestand moet doen. Standaard is dat opslaan in de map Downloads, en dat doe ik ook.
En dan moet je wachten tot de download klaar is.

vmwareplayer
Download de Ubuntu–ISO

Linux Mint

Linux Mint kun je downloaden van http://www.linuxmint.com/download.php.
De Linux Mint pagina is wat overweldigend, er lijkt een gigantisch aanbod te zijn van versies, 14 in totaal. Daarom een korte routebeschrijving.
In de basis zijn alle Linux Mint versies hetzelfde. Er zijn 32–bits en 64–bits versies, kies de 64–bits versie en 6 versies vallen al weg.
Versies zonder codecs zijn niet in staat om een mps3-tje of een filmpje af te spelen. Je krijgt daarmee een zuiverder Linuxversie, van helemaal open software, maar zal in de meeste gevallen niet praktisch zijn. Kies dus een versie met een codec, en er vallen weer 2 versies weg.
De OEM versies zijn voor leveranciers van computers die hun computer bij verkoop van een besturingssysteem willen voorzien. Dat is niet mijn doelgroep, dus er vallen weer 2 versies af.
En dan zijn er nog maar 4 versies: de 64–bits versies Cinnamon, Mate, KDE en Xfce.
En dit zijn, het begint saai te worden, in de basis 4 identieke versies, maar wel met een verschillende gebruikersinterface.
De Xfce versie is gericht op lichte computers, de overige drie zijn uitgebreide systemen, die je eigenlijk allemaal zou moeten proberen om een eigen favoriet te kunnen aanwijzen.
Ik heb een lichte voorkeur voor de Mate–versie, maar dat is persoonlijk.

vmwareplayer
Het Het lijkt een onoverzichtelijk aanbod, maar nader beschouwd valt dat erg mee.

Kies de mirror

De volgende pagina kan weer overweldigend zijn: Een enorme lijst met mirrors.
Het oude liedje: Alles is hetzelfde. Een mirror, in goed Nederlands natuurlijk een spiegel, is een exact gelijk beeld. Om het internet niet onnodig te belasten zet Linux Mint (net als alle Linux Distributies) kopiën over de hele wereld. Het is aan de gebruiker er een dicht bij huis te kiezen.
Het blijkt dat er twee mirrors in Nederland staan. Één daarvan is de NLUUG. Deze mirror is van de vereniging van (professionele) gebruikers van Open Systemen en Open Standaarden in Nederland. Dat is een organisatie die uiterst geschikt en betrouwbaar is.

vmwareplayer
Een hele lijst met mirrors, ik kies de site van de NLUUG, vroeger de afkorting van Netherlands Local Unix Users Group.

Downloaden Linux Mint

Bij mij komt weer de vraag wat de browser met het .ISO bestand moet doen, ik sla het op in de map Downloads en wacht tot de download klaar is.

vmwareplayer
Download de Linux Mint–ISO

Virtuele machine maken

Als je een nieuwe machine gaat maken is de eerste vraag welk medium als installatiebron gaat gelden. Dat kan de cd-speler zijn, voor zover je machine die nog heeft, of een image van een cd-rom (een ISO bestand).
Je kunt er ook voor kiezen dat later vast te leggen.
Voor Ubuntu, het systeem dat ik wil installeren, bestaat een Easy Install optie, maar ik ben te eigenwijs om die te gebruiken. Ik kies er daarom voor om later het medium te selecteren.
Ik moet vervolgens aangeven welk operating systeem ik ga gebruiken, Linux, en in welke smaak, Ubuntu 64–bit.
Indien je van plan bent om Linux Mint te installeren kun je hier ook het beste Ubuntu kiezen. Mint staat niet in de lijst van distributies, maar als afgeleide van Ubuntu kan deze zonder problemen met diens instellingen geïnstalleerd worden.
Let op: niet op iedere computer kan een 64-bits besturingssysteem virtueel geïnstalleerd worden, dan krijg je in deze stap een melding. Logischerwijs moet je dan de 32-bits versie installeren.

vmwareplayer
Het installatiemedium laat ik in eerste instantie leeg

Instellingen

Je moet de nieuwe machine een naam geven. Standaard is dat vrij kleurloos Ubuntu 64-bit, ik maak er meestal iets met het versienummer van, dus bijvoorbeeld Ubuntu1510. Als je een machine maakt voor een bepaalde taak, bijvoorbeeld internetbankieren, kun je hem ook een daaraan gerelateerde naam geven.
Vervolgens moet je een locatie op de harde schijf aangeven. Standaard plaats VMware ze in de Documenten directory van je userprofiel. Daar kun je iedere andere plek voor kiezen.
Je kunt vervolgens aangeven hoe groot de harde schijf moet worden, standaard voor Ubuntu is dat 20 GB. Als je geen reden hebt om dat te wijzigen moet je dat ook niet doen.
Je kunt er voor kiezen om de virtuele computer in een groot bestand aan te maken of in vele kleine. Vele kleine maakt het makkelijker er een back-up van te maken en ook al de standaard selectie, een grote werkt iets sneller. Aan jou de keus.
Vervolgens een overzicht van de instellingen, en je bent klaar met de basis.

vmwareplayer
Overzicht van de instellingen

Instellingen aanpassen

In het hoofdmenu van de Player kun je er voor kiezen de machine te starten of de instellingen aan te passen. Omdat ik nog geen installatiemedium heb gekozen kan het systeem niet starten dus pas ik de instellingen aan met een klik op Edit virtual machine settings.
De instellingen op een rijtje:
  Memory: De hoeveelheid geheugen die je aan een virtuele machine toekent hangt af van de fysieke hoeveelheid in je eigen machine. Standaard is 1 GB, 2 GB is fijn, meer dan 4 GB is vaak overkill.
  Processors: Hetzelfde verhaal. Heb je een i7 met 8 (deels virtuele) kernen geef er dan 2 aan de virtuele machine.
  Hard Disk: Als je geen speciale plannen hebt kun je de standaard gegeven waarde handhaven.
  CD/DVD: Hier kun je nu het pad aangeven naar het ISO bestand waarmee je de machine wilt opstarten. In mijn geval c:\ubuntu-15.10-desktop-amd64.iso dat ik heb gedownload van http://www.ubuntu.com/download/desktop.
  USB Controller: Standaard worden alle USB apparaten die aangesloten worden als een virtuele machine draait aangesloten op de virtuele machine, niet op de host. In het menu van de VMware Player kun je aangeven of deze apparaten, de Removable Devices, aangesloten moeten zijn op de host, het besturingssysteem dat draait op de hardware, of op de virtuele machine.
De instellingen voor Sound Card, Printer en Display kun je laten zoals ze zijn.

Netwerk instelling

Voor het netwerk heb je de keus uit meerdere mogelijkheden. Voor de eenvoudige gebruiker zijn er drie instellingen van belang: Bridged, NAT en Host only.
  Bridged netwerk: De virtuele adapter vraagt een netwerkadres aan de router waarmee je computer met het netwerk is verbonden, dat kan ook Wi-Fi zijn. Een instelling die je moet kiezen als je een virtuele machine maakt die als server in het netwerk gebruikt wordt.
  Host only: Een eigen netwerkje van virtuele machine met de host, de machine waarop de virtuele machine draait. Deze virtuele machine krijgt geen toegang tot het netwerk, of het internet. Heel veilig, maar ook heel beperkt.
  NAT: De standaard selectie, is net als host only een eigen netwerkje met de host, maar als de host verbinding heeft met een netwerk of het internet dan heeft de virtuele machine dat ook.

vmwareplayer
De hardware opties, kijk zeker naar de netwerkinstellingen
vmwareplayer
USB apparaten kun je in het menu onder Player | Removable Devices koppelen aan de host of aan de virtuele machine

Opstarten

Nadat je alle instellingen heb aangepast kun je (eindelijk) de virtuele machine opstarten.
Als je Ubuntu installeert krijg je eerst een welkomstscherm. Links kun je de taal op Nederlands zetten, rechts klik je vervolgens op Ubuntu uitproberen. Zodra Ubuntu is opgestart krijg je een bureaublad voor je met een snelkoppeling Ubuntu 1510 installeren. Kijk even rond in deze omgeving en start onder andere de FireFox browser om te controleren of je internet verbinding hebt.
Als je tevreden bent met de werking kun je de installatie starten.
NB: Je zult meerdere keren de vraag krijgen of je de VMware Tools wilt installeren. Dat wil je niet totdat Linux geïnstalleerd en geactualiseerd is, klik het venster weg met Remind Me Later.

Installatie virtuele machine

De installatie van een virtuele machine wijkt niet af van de installatie van een echte computer: Kies de taal, beslis of je tijdens de installatie al updates en programma's van derden, zoals codecs om mp3 bestanden te kunnen afspelen, wilt installeren. In het onderdeel installatietype wordt de schijfindeling bepaald. Als er voldoende ruimte op de virtuele harde schijf is zal een wisselgeheugen dat even groot is als het geheugen dat je aan de machine hebt toegekend, in mijn geval 4 GB, worden aangemaakt. De rest wordt ingericht als Linuxpartitie voor besturingssysteem, programma's en data.
Nadat de schijfindeling is bepaald start de installatie. Terwijl de installatie loopt moet je locatie en gewenste toetsenbord indeling aangeven. Daarna moet je nog vertellen wie je bent, hoe je de virtuele computer noemt en welk wachtwoord je gebruikt.
Nadat je deze gegevens naar tevredenheid hebt ingevoerd krijg je een diavoorstelling te zien die duurt totdat de installatie is afgerond en je wordt gevraagd de machine opnieuw te starten.

Updaten maar

De alom aanwezige tirannie van updaten begint direct, er verschijnt al snel een witte A in een zwart cirkeltje in een groen vierkantje in de Starter balk. Klik erop en updatebeheer zal je vertellen dat er updates klaarstaan. Kies voor Nu installeren, geef je wachtwoord in en wacht af.
Het blijkt dat er een nieuwe kernel wordt geïnstalleerd, dus bij hoge uitzondering moet Ubuntu na de update opnieuw gestart worden.

vmwareplayer
Updaten MOET

VMware tools uitpakken

Als het besturingssysteem geïnstalleerd en up-to-date is kun je de VMware Tools installeren.
Klik onder in het VMware venster op Install Tools. Er wordt een pakket gedownload dat als een cd-rom in je systeem bekend wordt. Je krijgt waarschijnlijk een melding dat het systeem de bestaande cd-rom wil vasthouden, het image van de installatie cd-rom. Geef toestemming die cd te disconnecten.
In de nieuwe cd-rom gaat het om het grote bestand VMWareTools-<nummer>.tar.gz, ruim 72 MB groot. Het nummer loopt met iedere actualisering op.
Dubbelklik in de bestandsbeheerder op dit bestand en het uitpakprogramma opent zich. Klik op uitpakken en pak het uit, bijvoorbeeld op het Bureaublad.

vmwareplayer
Klik onder het VMware venster op Install Tools
vmwareplayer
Dubbelklik op VMwareTools-10.0.5-3228253.tar.gz en pak dat uit

VMware tools installeren

Open een terminal. Klik op de Starter en tik in het zoekveld ter. Klik op de terminal om deze te openen. Geef de volgenden commando's:
  cd Bureaublad/vmware-tools-distrib/
Met dit commando ga je naar de map waar je zojuist de VMware-tools hebt uitgepakt. Als je Ubuntu in het Engels hebt geïnstalleerd heet het Bureaublad natuurlijk Desktop, en iedere andere taal heet het (waarschijnlijk) anders, maar je snapt het idee.
LET OP: Linux is hoofdlettergevoelig, Bureaublad is iets anders dan bureaublad.
  sudo ./vmware-install.pl
Met dit commando start je de installatie. sudo zorgt ervoor dat je het met root (administrator) rechten doet. Je wordt gevraagd om je wachtwoord, dat geef je in en bevestig je met <Enter> zonder dat er iets te zien is. De punt en slash (./) betekenen dat het programma in de directory staat waar je bent, zonder kan het programma niet gevonden worden.
Vervolgens krijg je een tekst met de verklaring dat VMware liever heeft dat je de open-vm-tools gebruikt. Mijn ervaringen daarmee zijn niet zo positief, ik gebruik dus liever de tools van VMware.
Het antwoord op de eerste vraag (Do you still want to proceed with this legacy installer? [no]) antwoord je dus niet met het standaard antwoord maar met yes.
Alle andere vragen kun je wel met het standaard antwoord (dus een keer op <Enter> drukken) beantwoorden.
Als de tools zijn geïnstalleerd moet je de virtuele machine opnieuw opstarten.
Het kan zijn dat de tools na de herstart niet draaien, dan moet je in een terminal het commando /usr/bin/vmware-user geven.

Gedeelde map aanmaken

Als je gegevens met de host computer wilt uitwisselen moet je nog een gedeelde map aanmaken.
Start in het Player menu (dus buiten de virtuele machine) onder Manage de Virtual Machine Settings.

vmwareplayer
Onder Player | Manage | Virtual Machine Settings… installeer je een gedeelde map

Onder het tabje Options klik je op Shared Folders. Kies vervolgens de optie Always enabled. Met een klik op Add kun je vervolgens bladeren naar een map die je wilt delen met de virtuele machine: de bestanden in deze map zijn dus zowel vanuit de hostcomputer als de virtuele computer te benaderen.
Ik noem die map VM-share. Vind ik duidelijk.

vmwareplayer
In de hostcomputer wijs je een map aan als gedeelde map

In de virtuele computer vind je die map onder /mnt/hgfs.
Met de bestandsbeheerder ga je in de linkerkolom naar Computer. Klik vervolgens in het rechtervenster op mnt en hgfs en je ziet de map VM-share (of hoe je hem ook genoemd hebt). In deze map plaats je alle bestanden die je zowel vanuit de virtuele computer als de hostcomputer wilt benaderen.

vmwareplayer
In de virtuele computer vind je de gedeelde map onder /mnt/hgfs

Conclusie

Een virtuele machine is de ideale manier om een ander besturingssysteem te leren kennen. Speel ermee, en als het mis gaat … is het maar een virtuele machine.
VMware gebruik ik regelmatig, er zijn meerdere aanbieders met vergelijkbare producten die je ook gratis (niet commercieel) mag gebruiken.
Enne, Linux distributies mag je gratis gebruiken zoveel je wilt, Windows niet.

Links

VMware website

Download van Ubuntu Linux ISO's

Download van Linux Mint ISO's

VMware installeren:
Met een virtuele machine zoals VMware installeer je een extra besturingssysteem zonder je vaste besturingssysteem aan te passen.

Bron: Jan Chris ©, eerder gepubliceerd in de Computer Express 1 van 2016

Je kunt mij mailen op janpuntchrisatpvcfpuntnl.

Laatste update: 14 januari 2016
.